Wyrok TSUE
Jesteś tutaj: Home \ Blog \ Wyrok TSUE
wyrok, tsue, kredyt franki
27 września 2018 - 15:21, dodał: , w Blog, Brak komentarzy

Najnowszy wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w kwestii kredytów denominowanych do franka szwajcarskiego

Członkostwo w Unii Europejskiej determinuje m.in. konieczność implementowania bądź bezpośredniego stosowania unijnego prawa w każdym z krajów członkowskich. Stąd też orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) mają niezwykle istotne znaczenie w kwestiach objętych regulacjami wspólnotowymi, np. w zakresie praw konsumentów. W tej perspektywie warto, aby każdy posiadacz „kredytu frankowego” zapoznał się z najnowszym orzecznictwem TSUE.

1. Zakres wniosku węgierskiego sądu

1 lutego 2017 roku węgierski sąd Fővárosi Ítélőtábla rozpoznając sprawę Teréz Ilyés i Emil Kiss/OTP Bank Nyrt. i OTP Faktoring Követeléskezelő Zrt. zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej aż z sześcioma pytaniami prejudycjalnymi dotyczącymi zagadnień związanych z problematyką kredytów denominowanych do waluty obcej. Sprawa ta dotyczyła zawarcia umowy kredytu, zgodnie z którą kredytobiorcy mieli spłacać miesięczne raty w forintach węgierskich, jednak po przeliczeniu ich kwoty do franka szwajcarskiego. Mechanizm umowy – podobnie, jak w polskich warunkach – spowodował, że ryzyko zmiany kursu waluty szwajcarskiej w całości obciążało kredytobiorców, co z kolei doprowadziło do znacznego wzrostu miesięcznych rat kredytu. W 2013 roku kredytobiorcy Teréz Ilyés i Emil Kiss wszczęli postępowanie sądowe przeciwko spółkom, które nabyły od banku, w drodze cesji, ich wierzytelność kredytową. Już po rozpoczęciu sprawy sądowej ustawodawca węgierski wprowadził regulacje, na mocy których przeliczono – na podstawie kursu ogłoszonego przez narodowy bank węgierski – prawie całe zadłużenie z tytułu „kredytów frankowych” na forinty węgierskie. Niestety węgierski prawodawca nie zdecydował się na wprowadzenie zakazu obciążania konsumenta ryzykiem dewaluacji forinta węgierskiego do franka szwajcarskiego (zob. M. Adamski, Kredyty we frankach szwajcarskich – wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE, www.rp.pl).

Podstawowa wątpliwość, jaką powziął sąd w niniejszej sprawie, dotyczyła wykładni przepisów Dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich (Dz. U 1993, L 95, s. 29). Przedmiotowa Dyrektywa przewiduje m.in., że warunki umowy, które nie były indywidualnie negocjowane, mogą być uznane za nieuczciwe, jeśli stoją w sprzeczności z wymogami dobrej wiary, powodują znaczącą nierównowagę wynikających z umowy praw i obowiązków stron ze szkodą dla konsumenta (art. 3 ust. 1). Jednak – co stało się przedmiotem zasadniczej kontrowersji w przedmiotowej sprawie – prawodawca unijny wyłączył stosownie przedmiotowej Dyrektywy w sytuacji, gdy ustawodawca krajowy samodzielnie uregulował warunki, jakim musi odpowiadać umowa (art. 1 ust. 2). To z kolei wobec wspomnianych zmian w węgierskim prawie doprowadziło do problemu, czy wobec frankowiczów na Węgrzech można stosować przepisy Dyrektywy z 1993 roku. Trybunał Sprawiedliwości UE odpowiadając na to pytanie, wskazał także na najważniejsze obowiązki instytucji finansowych udzielających kredytów denominowanych do waluty obcej wobec konsumentów.

2. Obowiązki instytucji finansowych wobec konsumentów w perspektywie kredytów „frankowych”

Trybunał Sprawiedliwości UE wyrokiem z dnia 20 września 2018 roku, sygn. akt C 51/17 stwierdził, że warunki umowy kredytu denominowanego do waluty obcej powinny być wyrażone prostym i zrozumiałym językiem. Jednak nie chodzi tutaj tylko o zrozumiałość tych warunków pod względem formalnym i gramatycznym, ale o takie ich wyjaśnienie, aby „uważny, rozsądny i przeciętny konsument” mógł świadomie dokonać oceny ryzyka walutowego. Stąd też instytucje finansowe muszą zapewniać kredytobiorcom informacje wystarczające do podejmowania przez kredytobiorców świadomych i rozważnych decyzji oraz powinny wyjaśniać co najmniej, jak na wysokość raty kredytu wpłynęłyby silna deprecjacja środka płatniczego państwa członkowskiego, w którym kredytobiorca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę, i wzrost zagranicznej stopy procentowej.

W związku z tym kredytobiorca musi zostać jasno poinformowany, że podpisując umowę kredytu denominowanego w walucie obcej, ponosi pewne ryzyko kursowe, które z ekonomicznego punktu widzenia może okazać się dla niego bardzo dotkliwe w przypadku spadku wartości waluty, w której otrzymuje wynagrodzenie w stosunku do waluty obcej, w której kredyt został udzielony. Ponadto przedsiębiorca musi przedstawić ewentualne wahania kursów wymiany i ryzyko wiążące się z zaciągnięciem kredytu w walucie obcej oraz umożliwić konsumentowi faktyczne zapoznanie się z postanowieniami umowy przed jej podpisaniem.

Zestawiając najnowszych wyrok TSUE w kwestii „kredytów frankowych” należy zauważyć, że wpisuje się on w dotychczasową linię orzeczniczą tego sądu w zakresie wykorzystywania przez banki oferujące kredyty denominowane do waluty obcej niedozwolonych postanowień umownych. Biorąc pod uwagę fakt, że unijny Trybunał Sprawiedliwości nie rozstrzyga konkretnych spraw, ale dokonuje przede wszystkim abstrakcyjnej wykładni prawa, orzeczenie to ma również kapitalne znaczenie w polskich warunkach. Jednoznacznie potwierdza ono tezę, pojawiającą się również w krajowym orzecznictwie, że sam fakt podpisania umowy kredytu „frankowego” nie oznacza jej niepodważalności.

About author:

Comments are closed here.

Kalendarz

Grudzień 2018
P W Ś C P S N
« Lis    
 12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31